ప్రాచీన అద్భుతం శివశక్తి అక్ష రేఖ
కాశీ క్షేత్రం నుండి కన్యాకుమారి వరకు విస్తరించిన భారత భూభాగంలో శివ తత్త్వం అణువణువునా నిండి ఉంది. వేల సంవత్సరాల క్రితం ఎటువంటి ఆధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం లేని కాలంలోనే భారతీయ ఋషులు, శిల్పులు అసాధారణమైన మేధస్సుతో ఎన్నో అద్భుతాలను సృష్టించారు. ఉత్తరాన హిమాలయాల్లోని మంచు శిఖరాల మధ్య ఉన్న కేదారనాథ్ నుండి దక్షిణాన హిందూ మహాసముద్ర తీరంలో ఉన్న రామేశ్వరం వరకు సుమారు రెండు వేల మూడు వందల ఎనభై మూడు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఎనిమిది శివాలయాలు ఒకే సరళరేఖపై ఉండటం గమనార్హం. డెబ్బై తొమ్మిది డిగ్రీల తూర్పు రేఖాంశంపై ఈ ఆలయాలు దాదాపు ఒకే వరుసలో నిర్మితమయ్యాయి. ఈ రేఖను శివశక్తి అక్ష రేఖ అని పిలుస్తారు. ప్రకృతిలోని పంచభూతాలను ప్రతిబింబించేలా ఈ ఆలయ నిర్మాణం జరిగింది. ఆధునిక కాలంలో ఉపగ్రహాల సహాయంతో కొలిచినా ఈ ఆలయాల మధ్య తేడా ఒక డిగ్రీ కంటే తక్కువగా ఉండటం నేటి శాస్త్రవేత్తలను సైతం విస్మయానికి గురిచేస్తోంది. ప్రాచీన కాలంలో ఒక సిద్ధుడు హిమాలయాల నుండి దక్షిణాపథం వైపు ప్రయాణిస్తూ ప్రకృతి రహస్యాలను గమనించాడు. పంచభూతాలైన పృథ్వి, ఆపస్సు, తేజస్సు, వాయువు, ఆకాశం అనే శక్తులు మానవ శరీరంలోనూ విశ్వంలోనూ ఏ విధంగా కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయో ఆయన దర్శించాడు. ఈ శక్తులను భూమిపై ప్రతిష్ఠించడానికి సరైన దిశను ఎంచుకోవాలని సంకల్పించాడు. దీని ఫలితంగానే కాంచీపురంలో పృథ్వి లింగం, తిరువనైకావల్లో జల లింగం, తిరువణ్ణామలైలో అగ్ని లింగం, శ్రీకాళహస్తిలో వాయు లింగం, చిదంబరంలో ఆకాశ లింగం ప్రాదుర్భవించాయి. ఈ పంచభూత స్థలాలతో పాటు కేదారనాథ్, కాళేశ్వరం, రామేశ్వరం వంటి క్షేత్రాలు సరిగ్గా ఒకే సరళరేఖలో అమరి ఉండటం కేవలం కాకతాళీయం కాదు. ఆ కాలపు శిల్పులు నక్షత్రాల గమనాన్ని, సూర్యుని నీడను, భూమి అయస్కాంత క్షేత్రాలను క్షుణ్ణంగా అధ్యయనం చేశారు. వారు ఎటువంటి యంత్రాలు లేకుండా కేవలం గణిత శాస్త్ర పరిజ్ఞానంతో ఖచ్చితమైన కొలతలను లెక్కగట్టారు. ఒక ఆలయానికి మరో ఆలయానికి మధ్య వందల కిలోమీటర్ల దూరం ఉన్నా ఆ కాలపు మేధావులు సమాచారాన్ని ఎలా పంచుకున్నారనేది నేటికీ అంతుచిక్కని రహస్యం. భూమి గోళాకారంగా ఉందని, అక్షాంశ రేఖాంశాల ప్రాముఖ్యత ఏమిటో వారికి ముందే తెలుసునని ఈ కట్టడాలు నిరూపిస్తున్నాయి. శివుని ఆజ్ఞ మేరకే ఈ రేఖ ఏర్పడిందని భక్తుల నమ్మకం. ఈ అక్ష రేఖపై ఉన్న ఆలయాల సందర్శన వల్ల శరీరంలోని నాడీ వ్యవస్థ శుద్ధి అవుతుందని, ఆధ్యాత్మిక శక్తి పెరుగుతుందని పూర్వీకులు విశ్వసించారు. ప్రకృతి సమతుల్యతను కాపాడటానికి ఈ ఆలయాలు ఒక రక్షణ కవచంలా పనిచేస్తాయని భావించేవారు. కొండలు, కోనలు, నదులు దాటుకుంటూ వెళ్లే ఈ సరళరేఖ నిర్మాణం వెనుక ఉన్న ఇంజనీరింగ్ నైపుణ్యం అద్వితీయం. ప్రాచీన భారతీయ విజ్ఞానం నేటి ఆధునిక విజ్ఞాన శాస్త్రానికి అందని ఎత్తులో ఉందని చెప్పడానికి ఈ శివ శక్తి అక్ష రేఖ ఒక నిదర్శనం. ప్రతి ఆలయం ఒక శక్తి కేంద్రంగా మారి భరత ఖండానికి దిశానిర్దేశం చేస్తూనే ఉంది. వేల సంవత్సరాల క్రితం నిర్మించిన ఈ ఆలయాలు నేటికీ చెక్కుచెదరకుండా నిలబడి ఉన్నాయి. కాలగర్భంలో ఎన్నో నాగరికతలు అంతరించినా ఈ రేఖపై ఉన్న శివాలయాలు భారతీయ వాస్తుశిల్ప వైభవానికి సాక్ష్యంగా నిలుస్తున్నాయి. ప్రాచీన ఋషుల దార్శనికతకు ప్రతిరూపమైన ఈ నిర్మాణం ఆధ్యాత్మికతకు, విజ్ఞానానికి మధ్య ఉన్న అన్యోన్య సంబంధాన్ని చాటిచెబుతోంది. ఈ క్షేత్రాల మధ్య ఉన్న దూరాన్ని, వాటి అమరికను పరిశీలిస్తే పూర్వీకుల గణిత ప్రతిభకు మనం శిరస్సు వంచాల్సిందే. భారతీయ సంస్కృతిలోని ఈ గొప్పతనాన్ని ప్రపంచానికి చాటిచెప్పేందుకు ఇటువంటి చారిత్రక ఆధారాలు ఎంతో అవసరం. మానవ మేధస్సుకు అందని ఈ వింతలు భారతీయ వారసత్వ సంపదకు గర్వకారణం. ఈ పవిత్ర క్షేత్రాలన్నీ ఒకే రేఖపై ఉండటం వెనుక ఉన్న రహస్యం కేవలం భౌగోళిక అంశమే కాదు, అది ఒక గొప్ప యోగ విజ్ఞానం. ఖగోళ శాస్త్రంపై మన పూర్వీకులకు ఉన్న అవగాహన ఎంతటి గొప్పదో ఈ ఆలయాల స్థితిగతులు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. తరతరాలుగా ఈ ఆలయాలు భక్తులకు మార్గదర్శకంగా ఉంటూ ధర్మ రక్షణలో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. ఆధ్యాత్మిక సాధకులు ఈ రేఖ వెంట ప్రయాణించడం ద్వారా మోక్ష మార్గాన్ని సులభంగా పొందవచ్చని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. ఈ అపురూప కట్టడాలను సంరక్షించుకోవాల్సిన బాధ్యత మనందరిపై ఉంది
(సి.హెచ్.ప్రతాప్)
